Enerji ve Ekonominin Kesişim Küresi

Bu çalışmada doğalgazın kavramsal çerçevesi ele alınarak tüketiminin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi analiz edilmiştir. Hazar Havzası ve Türkiye özelinde ülkelerin doğalgaz rezervleri üretimleri tüketimleri ihracat ve ithalat verileri incelenerek doğalgazın ticari ve stratejik önemi ortaya konulmuştur. Ayrıca doğalgazın bir politik baskı unsuru olarak kullanımı ve arz güvenliği sorunları değerlendirilmiş çözüm önerileri sunulmuştur. Türkiye ile Hazar Havzası'ndaki Türk Devletleri arasındaki enerji ilişkileri detaylandırılmıştır. Çalışmada Rusya İran Azerbaycan Kazakistan ve Türkmenistan'ın doğalgaz tüketimi ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki; gayri safi yurtiçi hasıla doğalgaz tüketimi sermaye ve işgücü değişkenleriyle panel veri analizi kapsamında incelenmiştir. Breusch Pagan LM testiyle yatay kesit bağımlılığı belirlenmiş Pesaran CADF birim kök testiyle değişkenlerin durağanlığı test edilmiştir. Dumitrescu-Hurlin panel nedensellik testi sonucunda doğalgaz tüketimi ile ekonomik büyüme arasında çift yönlü Granger nedenselliği saptanmıştır. Bulgular politika yapıcılar için ekonomik kararların etkinlik ve sürdürülebilirlik açısından önemini ortaya koymaktadır.