Ilapozhiyum Marathinte Nizhalukalil

രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിന്റെ നിഴലില്‍ വ്യത്യസ്ത വംശങ്ങളില്‍ നിന്നുള്ള അര്‍മേനിയന്‍ ജൂത ജോര്‍ജിയന്‍ ടര്‍ക്കിഷ് ആളുകള്‍ താമസിക്കുന്ന മെസ്‌കെഷ്യയില്‍ കുട്ടികളായ ഒമറിന്റെയും നിക്കയുടെയും സൗഹൃദത്തില്‍ പുതിയ സംഭവവികാസങ്ങള്‍ ഉടലെടുക്കുന്നു. സായുധരായ സൈനികര്‍ ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം ആളുകളെ അവരുടെ ഗ്രാമങ്ങളില്‍ നിന്ന് ഒറ്റ രാത്രികൊണ്ട് നീക്കം ചെയ്യുകയും ചരക്കുവണ്ടികള്‍ വഴി മധ്യേഷ്യയിലേക്ക് നാടുകടത്തുകയും ചെയ്യുന്നത് ഈ സൗഹൃദത്തെ ദാരുണമായി ഇല്ലായ്മ ചെയ്യാന്‍ കാരണമായി. നാല്‍പ്പത് ദിവസം നീണ്ടുനിന്ന മരണയാത്രയില്‍ ഏകദേശം മുപ്പതിനായിരത്തോളം പേര്‍ പട്ടിണിയും തണുപ്പും രോഗവും മൂലം മരിച്ചു. ക്ലസ്റ്റര്‍ വില്ലോകളുടെ നിഴലില്‍ സൗഹൃദം യുദ്ധം പ്രവാസം എന്നിവ മാത്രമല്ല ആളുകള്‍ അവരുടെ ജീവിതം സമര്‍പ്പിച്ച ആദര്‍ശങ്ങളുമായുള്ള കണക്കുകൂട്ടലും വെളിച്ചത്തേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നു. ഈ നോവലില്‍ കോക്കസസിന്റെ വര്‍ണ്ണാഭവും വൈരുദ്ധ്യാത്മകവുമായ യക്ഷിക്കഥയ്ക്ക് സമാനമായ ജീവിതവും ബോള്‍ഷെവിക് വിപ്ലവം കത്തിപ്പടര്‍ന്ന കഫ്ദാഗി മുതല്‍ പെട്രോഗ്രാഡ് വരെയുള്ള പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രവും റഷ്യന്‍ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം മുതല്‍ സ്വനേത്യ എന്ന ദേശം വരേയും പൂര്‍ത്തിയാകാത്ത പ്രണയങ്ങളും സൂക്ഷ്മമായി കാണാം.