Tal ar Ben Bodran a Cherddi Eraill

<p>(Selection of the poetry of the 19th century Welsh poet Talhaiarn (John Jones 1810-1869))</p><p></p><p><em>Mae rhai yn brysur iawn yn casglu golud </em></p><p><em>Drwy lafur blin a chwys y corff a'r 'mennydd: </em></p><p><em>Pentyrru llwyth o gyfoeth yw eu gwynfyd </em></p><p><em>Gan ychwanegu stôr o'r môr a'r mynydd; </em></p><p><em>Gofalu a phryderu drwy eu bywyd </em></p><p><em>Yn ofni colled ac yn caru cynnydd; </em></p><p><em>Ond teimlant pan yn hen a hurt a charbwl </em></p><p><em>Mai gwagedd ac oferedd yw y cwbl.</em></p><p></p><p>Cymerodd Talhaiarn sef John Jones (1810-1869) ei enw barddol o'i dref enedigol sef Llanfair Talhaearn yn y Sir Ddinbych hanesyddol. Roedd yn un o feirdd Cymraeg mwyaf poblogaidd y bedwaredd ganrif ar bymtheg ond hefyd un o'r rhai mwyaf dadleuol oherwydd ei fywyd afradlon ei bersonoliaeth cwerylgar a'i wleidyddiaeth.</p><p></p><p>Roedd yn ddylanwad mawr nid yn unig ar ei gyfoeswyr ond ar feirdd telynegol yr ugeinfed ganrif. Mae'r detholiad hwn o'i gerddi yn cynnwys nifer o'i ganeuon sef y gweithiau yr oedd mwyaf adnabyddus amdanynt yn ystod ei ddydd ond hefyd ei englynion ei gyfieithiadau o waith Burns a Byron a'r cyhoeddiad cyflawn cyntaf mewn un llyfr o'i gampwaith hir <em>Tal ar Ben Bodran</em> un o weithiau llenyddol mwyaf trawiadol y Gymraeg yn y bedwaredd ganrif ar bymtheg.</p>